Bagikeun ka Lapak Facebook

Saha ÉtaJumaah, 31 Agustus 2012 23:48

Dadan: "Dalang kudu kréatif ngemas pagelaran, ngarah henteu pikaboseneun...."

Dadan Sunandar Sunarya, Téng Manuk Téng Anak Merak Kukuncungan

Ku Maruta Bayu
SN
Dadan Sunandar [Potret: Istimewa]

SALAH sahiji kasenian Sunda anu nepi ka kiwari masih kénéh loba ngirut nu lalajo; wayang golék. Nu lalajo bisa minuhan (contona) lapang Gasibu. Antusias masarakat kana kasenian wayang golék, geus teu kudu dicaritakeun deui. Teu di kampung, teu di kota, unggal aya pagelaran wayang golék, pasti bakal pinuh ku nu lalajo. Pon kitu deui acara wayang golék dina radio jeung tivi, masih jadi acara unggulan anu dianti-anti ku balaréa.

Saha nu bireuk ka Asép Sunandar Sunarya? Hiji dalang anu geus suksés mintonkeun wanda wayang golék ngaliwatan ékspérimén anu dibagéakeun ku sabagéan loba publik wayang golék. Kiwari geus aya nu baris nuturkeun tapak lacakna, taya lian putrana ku anjeun; Dadan Sunandar Sunarya, anu sarua hayang ngamekarkeun wayang golék kalawan ngigelan pajamanan; ngindung ka waktu, ngabapa ka jaman.

Salaku urang Sunda kudu ngarasa reueus, ku sabab nepi ka kiwari kasenian wayang golék masih kénéh dipikaresep, lain baé ku urang Sunda, malah nu lain urang Sunda ogé loba anu mikalandep kana wayang golék.

Katingalina lalakon wayang golék masih kénéh ngembat. Pang kitu, generasi ngora nu bakal neruskeun tapak lacak wayang golék geus mimiti tingpucunghul. Saperti di STSI Bandung aya Riswa, aya Opick sunandar, jeung sajabana.

Atuh di Jelekong mah, moal aya nu bireuk deui ka Dadan Sunandar Sunarya. Dalang ngora nu geus leubeut ku pangalaman. Dadan Sunandar téh putrana Asép Sunandar. Kabisana kana ngadalang geus pada ngambeuan. Lain pédah Dadan putrana Asép Sunandar, tapi mémang Dadan geus mibanda kaparigelan jeung ciri has sorangan dina widang ngadalang. Carék paribasa; téng manuk téng anak merak kukuncungan.

Puguh baé manggungna ogé geus mindeng pisan. Lain baé di Bandung, Tapi kungsi ogé ngarambah ka wewengkon Kuningan, Subang, Cikampék, Purwakarta, Subang, Sukabumi. Dadan ogé kungsi manggung di Jepang. Pokona mah unggal bulan téh, rata-rata manggung 10 kali. Sajaba ti éta, Dadan  ogé kungsi bareng jeung Asép Sunandar Sunarya ngayakeun pagelaran wayang golék di Inggris, minangka duta kasenian.

Putra Giri Harja 3 kungsi gawé bareng jeung Walikota Bandung, Dinas Pariwisata Bandung, katut Dinas Pendidikan Kota Bandung,  dina raraga kagiatan afrésiasi seni wayang golék keur para siswa SD sa-Kota Bandung. Malah dina kagiatan ieu, Dadan loba manggih pangalaman anyar.

Mimitina mah Dadan nganggap énténg nyanghareupan barudak. “Palebah emprona maén, barudak kalah muih pagaliwota. Boro-boro merhatikeun kana pagelaran,” kitu ceuk Dadan. Meunang tilu poé mah, Dadan peré heula, kalayan néangan tarékah pikeun nyanghareupan barudak.

“Alhamdulillah, manggih jalan téh. Barudak mah mana horéng kudu diajakan nyarita. Pon kitu deui, dina sual caritana, kudu diluyukeun jeung kamekaran jaman,” ceuk Dadan anu harita ngahajakeun lalajo film kartun barudak, ngarah leuwih wanoh jeung dunya barudak. Nurutkeun Dadan, sabenerna mah barudak téh resepeun kana wayang, hanjakalna kurang pisan kuantitas barudak wawanohan jeung wayang. Nu écés, Dadan ngarasa reueus, tokoh Si Cépot teu éléh jeung Si Bétmém atawa Supermén.

Ngawangkong perkara Falsapah wayang golék, Dadan boga anggapan mun yén wayang golék mah geus jadi buleudan hiji pagelaran anu ngandung falsafah. Ceuk saha wayang golék henteu adi luhung? Sabab dina unggal carita wayang golék, pasti nyaritakeun nu salah jeung nu bener. Nu salah pinasti éléh ku nu bener. Tinggal kumaha ngaréka jeung ngaracikna sangkan ngeunah dilalajoanan, betah ditingalina.

Palebah dieu, dalang kudu kréatif ngemas pagelaran sangkan henteu matak bosen dilalajoanan. Nu écés Dadan boga pamanggih, mun yén ngadalang kudu saimbang antara logika, étika, jeung éstétika. Puguh baé hiji dalang (daék teu daék) kudu weruh kana rupa-rupa élmu. Saperti dalang keur nyaritakeun karajaan, apan kudu apal kana tata nagara, hukum, jeung sajabana.

Nyaritakeun raja, kudu apal watek raja. Pon kitu deui nyaritakeun somah, sakurang-kurangna kudu bisa neuleuman  eusining haté rahayat leutik. “Pokona mah kudu bisa adafdatasi kana afresiasi masarakat. Saur pun aki téa mah, kudu ngindung ka waktu, mibapa ka jaman.” Kitu ceuk Dadan.

Kirim Koméntar tina Facebook

Kirim Koméntar

Jenengan
Alamat Émail
Alamat Wéb
Koméntar
Serat Kodeu:
  
  • Senén, 03 Fébruari 2014 19:50

    fathan

    ya allah meni seer pisan kajahatan...
  • Senén, 27 Januari 2014 16:44

    agus sofyan

    Simkuring mani hoyong maca carios sunda ti ngawitan Gumilar , Wijana, sibuntung jago tutugan tug dugi ka Jaka santang..mani...
  • Jumaah, 24 Januari 2014 19:20

    yudha

    Tumaros, dimana tiasa mendakan buku Si Buntung Jago Tutugan? hatur nuhun pisan....
  • Jumaah, 24 Januari 2014 11:05

    Nandan Kusmanagiri

    Wilujeng makalangan, langkung pogot sigana upami tos aya aplikasi dina android...
  • Jumaah, 03 Januari 2014 19:18

    Erwin Kusumah

    Kang dupi wawaran perkawis FDBS teu ditayangkeun di...
  • Jumaah, 03 Januari 2014 11:06

    Ai Karlinawati

    Hoyong milarian conto wawacan kanggo murangkalih hanjakal teu aya..hatur nuhun ..Mugia website ieu lana...
  • Saptu, 21 Désémber 2013 14:14

    iklanzoom.com

    Asalamualaiakum dari iklanzoom.com semoga pendidikan Indonesia tambah maju wasalamuaalaikum fresh...
  • Saptu, 02 Novémber 2013 18:31

    Sukinah Boiman

    Alhamdulillah upami di kota Bandung gaduh sakola favorit ngiring bingah, kumargi lami-lami upami basa sunda pada ninggalkeun bisa punah...

Badé ngomén? Mangga klik di ieu.

SN

Jumaah, 05 Désémber 2014 02:44

Parobahan Raperda No 15, Baris Mancegkeun PDAM Tirtawening

(SundaNews, Bandung) Sabada Raperda Parobahan Perda No 15/2009 disahkeun Pansus II DPRD Kota Bandung ahir Agustus 2014, ...
SN

Kemis, 04 Séptémber 2014 09:19

Pansus V DPRD Nargétkeun Bandung Meunang WTP Taun 2015

Sundanew.com, Ketua...
SN

Jumaah, 18 Juli 2014 02:37

Chace jeung Media Nu Sologoto

(SundaNews) Salah sahiji nu penting di Google téh nyaeta fungsi cache. Hiji kontén dina wéb, sanajan geus...
SN

Rebo, 28 Méi 2014 01:32

Prabowo Cangcaya Surya Dharma Ali Kalibet Korupsi

(SundaNews, Jakarta) Naon anu diucapkeun ku Capres Prabowo Subianto ngeunaan ditéwakna Suryadharma Alie ku KPK dina...
SN

Rebo, 28 Méi 2014 01:09

Din: “Amien Rais Kuduna Némbongkeun Sikep Negarawan”

(SundaNews) Ketua Umum Pimpinan Pusat Muhammadiyah Muhammad Din Syamsuddin manghanjakalkeun kana sikep Amien Rais anu...